เสาเข็มเจาะกับเสาเข็มตอก ที่ดินแบบไหนควรใช้อะไร

เสาเข็มตอกกับเสาเข็มเจาะ ต่างกันตรงไหน

เสาเข็มตอกคือเสาคอนกรีตที่หล่อเสร็จมาจากโรงงาน แล้วเอาปั้นจั่นตอกลงดินจนถึงชั้นที่รับน้ำหนักได้ ส่วนเสาเข็มเจาะคือการเจาะดินให้เป็นหลุมก่อน ใส่เหล็กเสริมลงไป แล้วเทคอนกรีตในหลุมนั้น พูดง่าย ๆ คือตอกของสำเร็จลงไป กับหล่อของขึ้นมาในที่

ความต่างที่กระทบคุณมากที่สุดไม่ใช่เรื่องความแข็งแรง ทั้งสองแบบรับน้ำหนักได้ถ้าออกแบบถูก แต่เป็นเรื่องพื้นที่ทำงานกับแรงสั่นสะเทือน ปั้นจั่นต้องการที่ให้ตั้ง ให้กลับรถ และให้วางเสาที่ยาวหลายเมตร ในซอยที่รถบรรทุกเข้าไม่ได้ ตัวเลือกนี้หายไปเองตั้งแต่ต้น

ราคาก็ต่างกันจริง เสาเข็มตอกถูกกว่าและงานจบเร็วกว่าในสภาพที่เหมาะสม ส่วนเสาเข็มเจาะแพงกว่าเพราะต้องใช้เครื่องเจาะ ใช้เวลาต่อต้นมากกว่า และมีงานจัดการดินที่ขุดขึ้นมา

ที่ดินแบบไหนควรใช้เสาเข็มตอก

ที่ดินโล่งที่ยังไม่มีบ้านรอบข้าง มีถนนให้รถหกล้อเข้าถึง และไม่ติดรั้วเพื่อนบ้าน คือสภาพที่เสาเข็มตอกทำงานได้ดีที่สุด บ้านจัดสรรที่กำลังขึ้นโครงการใหม่หรือที่ดินเปล่านอกเมืองส่วนใหญ่อยู่ในกลุ่มนี้

ชั้นดินก็ต้องเอื้อด้วย ถ้ามีชั้นกรวดหรือหินแข็งแทรกอยู่กลางทาง เสาเข็มอาจตอกไม่ผ่านหรือหักกลางคัน วิศวกรอ่านเรื่องนี้จากผลเจาะดิน ไม่ใช่จากการเดาด้วยตา ดินโคราชที่เป็นดินร่วนปนทรายและดินลูกรังส่วนใหญ่ตอกได้ แต่ก็มีบางแปลงที่เจอชั้นลูกรังแน่นจนต้องเปลี่ยนวิธี

ข้อควรระวังของการตอกคือเพื่อนบ้าน แรงสั่นสะเทือนเดินทางไปตามดินได้ไกลกว่าที่คนคิด บ้านเก่าที่มีรอยร้าวอยู่แล้วอาจร้าวเพิ่ม แล้วกลายเป็นเรื่องที่ต้องคุยกันยาว ถ้าข้างบ้านมีสิ่งปลูกสร้างชิดรั้ว ควรถ่ายรูปสภาพเดิมไว้ก่อนเริ่มงานทุกครั้ง

ที่ดินแบบไหนต้องใช้เสาเข็มเจาะ

สามสภาพที่มักบังคับให้ใช้เสาเข็มเจาะคือ ที่แคบจนปั้นจั่นเข้าไม่ได้ ที่ติดบ้านข้างเคียงจนสั่นสะเทือนไม่ได้ และชั้นดินที่ตอกไม่ลง งานต่อเติมในเมืองหรือบ้านในซอยลึกมักจบที่ตัวเลือกนี้

อีกกรณีที่พบคือที่ดินซึ่งต้องลงเสาลึกกว่าปกติ เสาเข็มตอกมีความยาวจำกัดต่อท่อน ถ้าต้องลึกมากจะต้องต่อเสา ซึ่งเพิ่มจุดอ่อนเข้าไปในระบบ การเจาะแล้วหล่อยาวต่อเนื่องจึงเป็นทางที่วิศวกรเลือกในหลายกรณี

พื้นที่อย่างร้อยเอ็ดที่บางอำเภอมีน้ำใต้ดินสูง งานเจาะต้องมีวิธีจัดการน้ำในหลุมด้วย ไม่ใช่เจาะแล้วเทได้เลย ผู้รับเหมาที่ทำงานแถบนั้นเป็นประจำจะรู้ว่าต้องเตรียมอะไร ส่วนคนที่ไม่เคยทำมักประเมินเวลาต่ำกว่าจริง

ไม่ลงเสาเข็มเลยได้ไหม ฐานรากแผ่ใช้เมื่อไหร่

ได้ในบางกรณี ฐานรากแผ่คือการวางฐานกว้าง ๆ ลงบนชั้นดินที่แข็งพอ ใช้ได้เมื่อชั้นดินแข็งอยู่ตื้นและน้ำหนักอาคารไม่มาก เช่น บ้านชั้นเดียวบนที่ดินที่ไม่เคยถม เงื่อนไขคือต้องมีผลเจาะดินยืนยัน ไม่ใช่ดูจากบ้านข้าง ๆ ที่เขาทำแล้วไม่เห็นเป็นอะไร

ที่ดินที่เพิ่งถมมาใหม่เป็นกรณีที่ต้องระวังที่สุด ดินถมยังไม่แน่นและจะยุบตัวต่อไปอีกหลายเดือน วางฐานรากแผ่ลงไปตอนนั้นเท่ากับวางบ้านบนของที่ยังขยับ ผลคือบ้านทรุดไม่เท่ากันแล้วผนังร้าวตามมา

คุณประหยัดได้จริงถ้าสภาพดินเอื้อ แต่การเลือกฐานรากแผ่เพราะอยากลดงบโดยไม่มีผลเจาะดินรองรับ คือการยืมเงินจากอนาคตมาใช้ ค่าซ่อมบ้านทรุดแพงกว่าค่าเสาเข็มที่ประหยัดไปเสมอ

ผลเจาะสำรวจดินบอกอะไร และต้องเจาะลึกแค่ไหน

ผลเจาะดินบอกว่าใต้ที่ดินคุณมีชั้นอะไรบ้าง แต่ละชั้นหนาเท่าไหร่ แน่นแค่ไหน และระดับน้ำใต้ดินอยู่ตรงไหน วิศวกรใช้ตัวเลขชุดนี้คำนวณว่าเสาเข็มต้องยาวเท่าไหร่ถึงจะถึงชั้นที่รับน้ำหนักได้จริง

ความลึกที่ต้องเจาะขึ้นกับขนาดอาคาร บ้านพักอาศัยทั่วไปเจาะตื้นกว่าอาคารสูง จำนวนหลุมก็ขึ้นกับขนาดแปลง ที่ดินแปลงเดียวอาจมีชั้นดินไม่เหมือนกันทั้งแปลง โดยเฉพาะที่ที่เคยเป็นบ่อหรือร่องน้ำมาก่อน

ค่าเจาะสำรวจดินเป็นรายการที่คนตัดออกบ่อยที่สุดเวลาอยากลดงบ ทั้งที่มันเป็นรายการที่ทำให้ค่าก่อสร้างต่อตารางเมตรที่คุณจะได้ยินจากผู้รับเหมามีความหมายขึ้นมา ไม่มีผลเจาะดิน ราคาที่ได้ก็เป็นราคาที่ตั้งอยู่บนการเดา

เลือกฐานรากผิดแล้วเกิดอะไรขึ้น

อาการที่เห็นก่อนคือรอยร้าวเฉียงที่มุมประตูหน้าต่าง ตามด้วยประตูปิดไม่สนิทและกระเบื้องพื้นแตกเป็นแนว ทั้งหมดนี้คือสัญญาณว่าบ้านทรุดไม่เท่ากัน ไม่ใช่ปัญหาสีหรือปูนฉาบอย่างที่หลายคนเข้าใจตอนแรก

การซ่อมบ้านที่ทรุดจากฐานรากไม่ใช่การฉาบทับ ต้องเสริมฐานรากใหม่ใต้บ้านที่มีคนอยู่ ซึ่งทำได้แต่แพงและใช้เวลา ค่าซ่อมมักสูงกว่าส่วนต่างระหว่างฐานรากสองแบบที่เคยลังเลกันตอนแรกหลายเท่า

ทางที่ถูกจึงเป็นทางเดิม คือให้วิศวกรตัดสินจากผลเจาะดินตั้งแต่ก่อนเริ่มงาน แล้วเขียนชนิดและความยาวเสาเข็มลงในแบบและ BOQ ให้ชัด ผู้รับเหมาทุกเจ้าจะได้เสนอราคาบนของชิ้นเดียวกัน และคุณเทียบใบเสนอราคาได้ว่าใครตัดอะไรออกไปบ้าง